Trilium/docs/README-ug.md

<div align="center">
	<sup>Special thanks to:</sup><br />
	<a href="https://go.warp.dev/Trilium" target="_blank">		
		<img alt="Warp sponsorship" width="400" src="https://github.com/warpdotdev/brand-assets/blob/main/Github/Sponsor/Warp-Github-LG-03.png"><br />
		Warp, built for coding with multiple AI agents<br />
	</a>
  <sup>Available for macOS, Linux and Windows</sup>
</div>

<hr />

# Trilium Notes

![GitHub Sponsors](https://img.shields.io/github/sponsors/eliandoran)
![LiberaPay patrons](https://img.shields.io/liberapay/patrons/ElianDoran)\
![Docker Pulls](https://img.shields.io/docker/pulls/triliumnext/trilium)
![GitHub Downloads (بارلىق ماتېرىياللار، بارلىق تارىخىي
نۇسخىلار)](https://img.shields.io/github/downloads/triliumnext/trilium/total)\
[![RelativeCI](https://badges.relative-ci.com/badges/Di5q7dz9daNDZ9UXi0Bp?branch=develop)](https://app.relative-ci.com/projects/Di5q7dz9daNDZ9UXi0Bp)
[![تەرجىمە قىلىنىش
ئەھۋالى](https://hosted.weblate.org/widget/trilium/svg-badge.svg)](https://hosted.weblate.org/engage/trilium/)

<!-- translate:off -->
<!-- LANGUAGE SWITCHER -->
[Chinese (Simplified Han script)](./README-ZH_CN.md) | [Chinese (Traditional Han
script)](./README-ZH_TW.md) | [English](../README.md) | [French](./README-fr.md)
| [German](./README-de.md) | [Greek](./README-el.md) | [Italian](./README-it.md)
| [Japanese](./README-ja.md) | [Romanian](./README-ro.md) |
[Spanish](./README-es.md)
<!-- translate:on -->

Trilium Notes بولسا ھەقسىز، ئوچۇق كودلۇق، سىستېما ھالقىغان، قاتلاملىق خاتىرە
قالدۇرۇش ئەپى بولۇپ، ئۇ ئاساسلىقى چوڭ تىپتىكى شەخسىي بىلىم ئامبىرى قۇرۇشقا
ئەھمىيەت بېرىدۇ.

<img src="./app.png" alt="Trilium Screenshot" width="1000">

## چۈشۈرۈش⏬
- [ئەڭ يېڭى نۇسخىسى](https://github.com/TriliumNext/Trilium/releases/latest) –
  مۇقىم نۇسخا، كۆپ ساندىكى ئابونتلارنىڭ ئىشلىتىشى تەۋسىيە قىلىنىدۇ.
- [كۈندىلىك
  قۇرۇلما](https://github.com/TriliumNext/Trilium/releases/tag/nightly) – مۇقىم
  بولمىغان ئېچىش نۇسخىسى، ھەر كۈنى يېڭىلىنىدۇ، ئەڭ يېڭى ئىقتىدارلار ۋە
  تۈزىتىشلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.

## ھۆججەتلەر📚

بىزنىڭ تولۇق قوللانمىمىزنى كۆرۈڭ:
[docs.triliumnotes.org](https://docs.triliumnotes.org/)

بىزنىڭ قوللانمىمىزنىڭ بىر قانچە خىل شەكىلدىكى نۇسخىلىرى بار:
- **تور قوللانمىسى**：بىزنىڭ تولۇق قوللانمىمىزنى مۇشۇ شەكىلدە كۆرۈڭ:
  [docs.triliumnotes.org](https://docs.triliumnotes.org/)
- **پروگرامما ئىچىدىكى ياردەم**: Trilium دا` F1` نى باسسىڭىزلا، پروگرامما ئىچىدە
  ئوخشاش بىر قوللانمىنى بىۋاسىتە كۆرەلەيسىز
- **GitHub**：بۇ ئامباردىكى [ئابونت قوللانمىسىنى](./User%20Guide/User%20Guide/)
  كۆرۈڭ

### تېز ئۇلانمىلار
- [ئابونت چۈشەندۈرۈشى](https://docs.triliumnotes.org/)
- [قاچىلاش چۈشەندۈرۈشى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup)
- [Docker
  تەڭشەكلىرى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/server/installation/docker)
- [TriliumNext نى دەرىجىسىنى
  ئۆستۈرۈش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/upgrading)
- [ئاساسىي ئۇقۇملار ۋە
  ئالاھىدىلىكلەر](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/notes)
- [شەخسىي بىلىم ئامبىرى
  ئەندىزىسى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/misc/patterns-of-personal-knowledge)

## 🎁 ئىقتىدارلار

* خاتىرىلەرنى ھەر قانداق چوڭقۇرلۇقتىكى دەرەخسىمان قۇرۇلمىغا تەشكىللەشكە بولىدۇ.
  بىرلا خاتىرىنى دەرەخنىڭ كۆپلىگەن ئورنىغا قويۇشقا بولىدۇ ([خاتىرىنى
  كۆپەيتىش/كلونلاش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/notes/cloning)
  غا قاراڭ)
* تۆت تەرەپتىن كۆرۈنىدىغان (WYSIWYG) بېيىتىلغان خاتىرە تەھرىرلىگۈچ، جەدۋەل،
  رەسىم ۋە [ماتېماتىكىلىق
  فورمۇلا](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/text)نى قوللايدۇ،
  ھەمدە Markdown نىڭ [ئاپتوماتىك
  فورماتى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/text/markdown-formatting)غا
  ئىگە
* [پروگرامما كودى
  خاتىرىسى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/code)نى
  تەھرىرلەشنى قوللايدۇ، كود نۇرىنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ
* خاتىرىلەر ئارىسىدا تېز ۋە ئوڭاي
  [يېتەكلەش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/navigation/note-navigation)،
  پۈتۈن تېكىستلىك ئىزدەش، ھەمدە [خاتىرىگە فوكۇسلىنىش
  (hoisting)](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/navigation/note-hoisting)
* ئۈزۈلۈپ قالمايدىغان [خاتىرە نۇسخىسىنى
  باشقۇرۇش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/notes/note-revisions)
* خاتىرە
  [خاسلىقى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/attributes)
  خاتىرىلەرنى تەشكىللەش، سۈرۈشتۈرۈش ۋە يۇقىرى دەرىجىلىك
  [script](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/scripts)لەرگە ئىشلىتىلىدۇ
* UI ئىنگلىزچە، گېرمانچە، ئىسپانچە، فىرانسۇزچە، رۇمىنىيەچە ۋە خەنزۇچە تىللىرىدا
  تەمىنلىنىدۇ
* تېخىمۇ بىخەتەر كىرىش ئۈچۈن [OpenID ۋە
  TOTP](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/server/mfa) بىۋاسىتە بىر
  گەۋدىلەشتۈرۈلگەن
* ئۆزى قۇرغان ماسقەدەملەش مۇلازىمىتىرى بىلەن
  [ماسقەدەملەش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/synchronization)
  * [ماسقەدەملەش مۇلازىمىتىرىنى ئورۇنلاشتۇرۇش ئۈچۈن ئۈچىنچى تەرەپ
    مۇلازىمىتى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/server/cloud-hosting)
    بار
* خاتىرىنى ئىنتېرنېت تورىغا
  [ھەمبەھرىلەش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/sharing)
  (ئاشكارە ئېلان قىلىش
* ھەر بىر خاتىرە بىرلىك قىلىنغان كۈچلۈك [خاتىرە
  شىفىرلاش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/notes/protected-notes)
* قولدا سىزىلغان/ئىزاھلىق رەسىم: [Excalidraw](https://excalidraw.com/) غا
  ئاساسلانغان (خاتىرە تىپى «canvas»）
* خاتىرە ۋە ئۇلارنىڭ مۇناسىۋىتىنى كۆرسىتىپ بېرىدىغان [مۇناسىۋەت
  خەرىتىسى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/relation-map) ۋە
  [خاتىرە/ئۇلانما
  خەرىتىسى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/note-map)
* تەپەككۇر خەرىتىسى: [Mind Elixir](https://docs.mind-elixir.com/) غا ئاساسلانغان
* ئورۇن بەلگىلەش بەلگىسى ۋە GPX يۆنىلىش لىنىيىسى بولغان [جۇغراپىيىلىك
  خەرىتە](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/collections/geomap)
* [Script](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/scripts) - [ئىلغار
  كۆرسىتىش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/advanced-showcases)گە
  قاراڭ
* ئاپتوماتلاشتۇرۇش ئۈچۈن ئىشلىتىلىدىغان [REST
  API](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/etapi)
* ئىشلىتىشچانلىقى ۋە ئۈنۈمى جەھەتتە ياخشى كېڭىيىشچانلىققا ئىگە، 100,000 دىن
  ئارتۇق خاتىرىنى قوللايدۇ
* يانفون ۋە تاختا كومپيۇتېر ئۈچۈن ئەلالاشتۇرۇلغان [كۆچمە
  تەرەپ](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/mobile-frontend)
* ئىچىگە ئورۇنلاشتۇرۇلغان [قېنىق رەڭلىك
  تېما](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/themes)
* [Evernote دىن
  ئەكىرىش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/import-export/evernote)
  ۋە [Markdown نى ئەكىرىش ھەم
  چىقىرىش](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/concepts/import-export/markdown)
* توردىكى مەزمۇنلارنى تېز ساقلاشقا ئىشلىتىلىدىغان [Web
  Clipper](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/web-clipper)
* ئىختىيارىي تەڭشىگىلى بولىدىغان UI (يان تىزىملىك كۇنۇپكىلىرى، ئىشلەتكۈچى ئۆزى
  بەلگىلىگەن كىچىك قوراللار قاتارلىقلار)
* [Metrics ](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/metrics)،
  شۇنداقلا Grafana كۆرسىتىش تاختىسى.

✨ تېخىمۇ كۆپ TriliumNext تېمىلىرى، قوليازما، قىستۇرما ۋە مەنبەلەرگە ئېرىشمەكچى
بولسىڭىز، تۆۋەندىكى ئۈچىنچى تەرەپ مەنبەلىرى ياكى جەمئىيەتلىرىدىن پايدىلانسىڭىز
بولىدۇ:

- [awesome-trilium](https://github.com/Nriver/awesome-trilium) (ئۈچىنچى تەرەپ
  تېمىلىرى، قوليازمىلار، قىستۇرمىلار ۋە باشقىلار).
- [TriliumRocks!](https://trilium.rocks/) (دەرسلىكلەر، يېتەكچىلەر ۋە باشقىلار).

## ⚠️ نېمە ئۈچۈن TriliumNext نى تاللايمىز؟

Trilium نىڭ ئەسلى ئىجادچىسى ([Zadam](https://github.com/zadam)) سېخىيلىق بىلەن
Trilium كود ئامبىرىنى جەمئىيەت تۈرىگە ئۆتكۈزۈپ بەردى، بۇ تۈر ھازىر مۇشۇ ئادرېستا
ساقلىنىۋاتىدۇ: https://github.com/TriliumNext

### ⬆️ Trilium دىن كۆچۈرۈش؟

zadam/Trilium نۇسخىسىدىن TriliumNext/Notes غا كۆچۈش ئۈچۈن ئالاھىدە كۆچۈرۈش
باسقۇچلىرى كېرەك ئەمەس. [TriliumNext/Notes نى ئادەتتىكى ئۇسۇلدا
قاچىلىسىڭىزلا](#-installation)(#-install)، ئۇ بىۋاسىتە ھازىرقى ساندانىڭىزنى
ئىشلىتىدۇ.

[v0.90.4](https://github.com/TriliumNext/Trilium/releases/tag/v0.90.4) غىچە
بولغان نەشرلىرى zadam/trilium نىڭ ئەڭ يېڭى
[v0.63.7](https://github.com/zadam/trilium/releases/tag/v0.63.7) نەشرى بىلەن
ماسلىشىدۇ. ئۇنىڭدىن كېيىنكى TriliumNext نەشرلىرىدە ماسقەدەملەش نەشر نومۇرى
ئۆستۈرۈلگەن بولۇپ، يۇقىرىقىلار بىلەن ماسلاشمايدۇ.

## 💬 بىز بىلەن پىكىر ئالماشتۇرۇڭ

رەسمىي جەمئىيىتىمىزگە كەلگەنلىكىڭىزنى قارشى ئالىمىز. بىز سىزنىڭ ئىقتىدار، تەكلىپ
ياكى مەسىلىلەر ھەققىدىكى پىكىرلىرىڭىزنى ئاڭلاشنى ئارزۇ قىلىمىز!

- [Matrix](https://matrix.to/#/#triliumnext:matrix.org) (ماسقەدەملىك مۇنازىرە)
  - `General `Matrix ئۆيىمۇ [XMPP](xmpp:discuss@trilium.thisgreat.party?join) غا
    ئۇلانغان
- [GitHub Discussions](https://github.com/TriliumNext/Trilium/discussions)
  (ئاسىنكرون مۇنازىرە).
- [GitHub Issues](https://github.com/TriliumNext/Trilium/issues) (خاتالىق مەلۇم
  قىلىش ۋە ئىقتىدار ئېھتىياجىنى ئوتتۇرىغا قويۇش).

## 🏗 قاچىلاش

### Windows / MacOS

[ئەڭ يېڭى نەشرى بېتى](https://github.com/TriliumNext/Trilium/releases/latest)دىن
سۇپىڭىزغا ماس كېلىدىغان سىستېما ھۆججىتىنى چۈشۈرۈڭ، پرېستىن يەشكەندىن كېيىن
`trilium` ئىجرا ھۆججىتىنى قوزغىتىڭ.）

### Linux

ئەگەر سىز ئىشلىتىۋاتقان نەشرى تۆۋەندىكى جەدۋەلدە بولسا، شۇ نەشرىنىڭ يۇمشاق دېتال
بوغچىسىنى ئىشلىتىڭ.

[![Packaging
status](https://repology.org/badge/vertical-allrepos/triliumnext.svg)](https://repology.org/project/triliumnext/versions)

سىز يەنە [ئەڭ يېڭى ئېلان قىلىنغان
بەت](https://github.com/TriliumNext/Trilium/releases/latest)تىن مۇناسىپ سۇپىنىڭ
سىستېما ھۆججىتىنى چۈشۈرۈپ، پرېستىن يېشىپ بولغاندىن كېيىن trilium ئىجرا ھۆججىتىنى
قوزغاتسىڭىز بولىدۇ.

TriliumNext يەنە Flatpak نۇسخىسى بىلەن تەمىنلەيدۇ، ئەمما تېخى FlatHub غا
چىقىرىلمىدى.

### Browser (any OS)

ئەگەر سىزدە (تۆۋەندىكىدەك) مۇلازىمىتىر قاچىلانمىسى بولسا، تور كۆرۈنمە يۈزىنى
بىۋاسىتە ساقىلالايسىز (ئۇ بىر تەرەپ قىلغۇچ دېتالى بىلەن ئاساسەن ئوخشاش）

نۆۋەتتە پەقەت Chrome ۋە Firefox نىڭ ئەڭ يېڭى نەشرىنىلا قوللايدۇ (ھەمدە ئەمەلىي
سىناقتىن ئۆتكەن).

### Mobile

ئەگەر كۆچمە ئۈسكۈنىلەردە TriliumNext نى ئىشلەتمەكچى بولسىڭىز، كۆچمە كۆرگۈچ
ئارقىلىق مۇلازىمىتىرغا قاچىلانغان كۆچمە نۇسخا كۆرۈنمە يۈزىنى زىيارەت قىلالايسىز
(تۆۋەنگە قاراڭ).

كۆچمە دېتال قوللاشقا ئائىت تېخىمۇ كۆپ ئۇچۇرلار ئۈچۈن،
https://github.com/TriliumNext/Trilium/issues/4962 مەسىلە بېتىگە قاراڭ.

ئەگەر سىز ئەسلى Android دېتالىنى ئىشلىتىشكە ئامراق بولسىڭىز،
[TriliumDroid](https://apt.izzysoft.de/fdroid/index/apk/eu.fliegendewurst.triliumdroid)
نى ئىشلەتسىڭىز بولىدۇ. مەسىلە ياكى كەم بولغان ئىقتىدارلارنى مەلۇم قىلماقچى
بولسىڭىز، [ئۇنىڭ ئامبىرى](https://github.com/FliegendeWurst/TriliumDroid) غا
مەرھەمەت.

### Server

ئەگەر ئۆزىڭىزنىڭ مۇلازىمىتىرىغا TriliumNext نى قاچىلىماقچى بولسىڭىز ([Docker
Hub](https://hub.docker.com/r/triliumnext/trilium) دىن Docker ئارقىلىق
ئورۇنلاشتۇرۇشنىمۇ ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ)، [مۇلازىمىتىر قاچىلاش
ھۆججىتى](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/setup/server) گە ئەمەل قىلىڭ.


## 💻 تۆھپە قوشۇش

### تەرجىمە

ئەگەر سىز شۇ تىلنىڭ ئىگىسى بولسىڭىز، بىزنىڭ [Weblate
بېتىمىز](https://hosted.weblate.org/engage/trilium/)گە كىرىپ Trilium نىڭ تەرجىمە
قىلىنىشىغا ياردەم بېرىشىڭىزنى قارشى ئالىمىز.

تۆۋەندىكىسى نۆۋەتتىكى تىللارنىڭ قاپلىنىش ئەھۋالى:

[![تەرجىمە
ئەھۋالى](https://hosted.weblate.org/widget/trilium/multi-auto.svg)](https://hosted.weblate.org/engage/trilium/)

### پروگرامما كودى

ئامبارنى چۈشۈرۈڭ، `pnpm` ئارقىلىق بېقىندى زاپچاسلارنى قاچىلاڭ، ئاندىن
مۇلازىمىتىرنى قوزغىتىڭ (مۇلازىمەت ئادرېسى: http://localhost:8080):
```shell
git clone https://github.com/TriliumNext/Trilium.git
cd Trilium
pnpm install
pnpm run server:start
```

### ھۆججەت

ئامبارنى چۈشۈرۈڭ، `pnpm` ئارقىلىق بېقىندى زاپچاسلارنى قاچىلاڭ، ئاندىن ھۆججەت
تەھرىرلەشكە ئېھتىياجلىق مۇھىتنى قوزغىتىڭ:
```shell
git clone https://github.com/TriliumNext/Trilium.git
cd Trilium
pnpm install
pnpm edit-docs:edit-docs
```

### Building the Executable
ئامبارنى چۈشۈرۈڭ، `pnpm` ئارقىلىق بېقىندى زاپچاسلارنى قاچىلاڭ، ئاندىن Windows
ئۈچۈن ئۈستەلئۈستى ئەپىنى قۇرۇپ چىقىڭ:
```shell
git clone https://github.com/TriliumNext/Trilium.git
cd Trilium
pnpm install
pnpm run --filter desktop electron-forge:make --arch=x64 --platform=win32
```

تېخىمۇ كۆپ تەپسىلاتلار ئۈچۈن [تەتقىقات
ھۆججەت](https://github.com/TriliumNext/Trilium/tree/main/docs/Developer%20Guide/Developer%20Guide)گە
قاراڭ.

### تەتقىقاتچى ھۆججەتلىرى

تەپسىلاتلار ئۈچۈن [ھۆججەت
يېتەكچىسى](https://github.com/TriliumNext/Trilium/blob/main/docs/Developer%20Guide/Developer%20Guide/Environment%20Setup.md)گە
قاراڭ. ئەگەر تېخىمۇ كۆپ سوئاللىرىڭىز بولسا، ئۈستىدىكى "بىز بىلەن ئالاقىلىشىڭ"
بۆلىكىدە تەمىنلەنگەن ئۇلىنىشلار ئارقىلىق بىز بىلەن ئالاقىلىشىڭنى قارشى ئالىمىز.

## 👏 مىننەتدارلىق

* ئەپنىڭ ئەسلى ئۇقۇم لاھىيەسى ۋە ئەمەلگە ئاشۇرۇلۇشىغا تۆھپە قوشقان
  [zadam](https://github.com/zadam).
* ئەپ سىنبەلگىسىنى لاھىيەلىگەن [Sarah
  Hussein](https://github.com/Sarah-Hussein).
* خەلقئارالاشتۇرۇش خىزمىتىگە تۆھپە قوشقان [nriver](https://github.com/nriver).
* Canvas جەھەتتىكى ئەسلى ئىجادىي خىزمەتلىرى ئۈچۈن [Thomas
  Frei](https://github.com/thfrei).
* ئەسلى گرامماتىكا گەۋدىلەندۈرۈش كىچىك زاپچاسلارنى ئاپتورى
  [antoniotejada](https://github.com/nriver).
* GitHub مەسىلىلىرى ۋە مۇنازىرىلىرىگە ئاپتوماتىك جاۋاب قايتۇرۇش بىلەن تەمىنلىگەن
  [Dosu](https://dosu.dev/).
* [Tabler Icons](https://tabler.io/icons) for the system tray icons.

Trilium would not be possible without the technologies behind it:

* [CKEditor 5](https://github.com/ckeditor/ckeditor5) - the visual editor behind
  text notes. We are grateful for being offered a set of the premium features.
* [CodeMirror](https://github.com/codemirror/CodeMirror) - code editor with
  support for huge amount of languages.
* [Excalidraw](https://github.com/excalidraw/excalidraw) - the infinite
  whiteboard used in Canvas notes.
* [Mind Elixir](https://github.com/SSShooter/mind-elixir-core) - providing the
  mind map functionality.
* [Leaflet](https://github.com/Leaflet/Leaflet) - for rendering geographical
  maps.
* [Tabulator](https://github.com/olifolkerd/tabulator) - for the interactive
  table used in collections.
* [FancyTree](https://github.com/mar10/fancytree) - feature-rich tree library
  without real competition.
* [jsPlumb](https://github.com/jsplumb/jsplumb) - visual connectivity library.
  Used in [relation
  maps](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/note-types/relation-map) and
  [link
  maps](https://docs.triliumnotes.org/user-guide/advanced-usage/note-map#link-map)

## 🤝 Support

Trilium is built and maintained with [hundreds of hours of
work](https://github.com/TriliumNext/Trilium/graphs/commit-activity). Your
support keeps it open-source, improves features, and covers costs such as
hosting.

Consider supporting the main developer
([eliandoran](https://github.com/eliandoran)) of the application via:

- [GitHub Sponsors](https://github.com/sponsors/eliandoran)
- [PayPal](https://paypal.me/eliandoran)
- [Buy Me a Coffee](https://buymeacoffee.com/eliandoran)

## 🔑 License

Copyright 2017-2025 zadam, Elian Doran, and other contributors

This program is free software: you can redistribute it and/or modify it under
the terms of the GNU Affero General Public License as published by the Free
Software Foundation, either version 3 of the License, or (at your option) any
later version.